DE “GEDRUKTE” GOUDPRIJS

(12 juni 2007)
 

Zonder de centrale bankenverkopen zou de goudprijs stellig boven US$ 700 staan. Hoewel het er dit jaar aanvankelijk wel naar uitzag is de stijging tot dus ver uitgebleven. Dat gold uiteraard ook de goudprijs in euro’s die eerder leek af te stevenen op 17.000 euro per kilogram. Forse goudverkopen door de centrale banken van met name Spanje staken daar een stokje voor. Spanje dumpte sinds maart j.l. 108 ton goud. Waarom? Spanje zit met een groot tekort op de lopende rekening – er gaat veel meer geld uit dan er binnen komt. Spanje met slechts 40 miljoen inwoners heeft na de V.S. het grootste tekort in de westerse wereld.
 
De Spaanse centrale bank houdt ons echter voor meer “behoefte” te hebben aan “winstgevende” en vastrentende waarden in plaats van goud in de kluis dat niet rendeert behalve bij verkoop als winst. Het behoeft geen betoog dat het goud de afgelopen jaren middels verkoop veel meer heeft opgebracht dan welke vastrentende waarde dan ook.
 
Volgens de Daily Telegraph heeft Spanje intussen 25% van de totale goudvoorraad verkocht en bezit de Spaanse schatkist nog slechts 12,5 miljard euro aan reserves ofwel een tegoed voor 12 dagen. Dat wordt een lastige situatie. De eurolink staat geen eigen rentebeleid toe. Door de ophoging van de rente door de ECB wordt gevreesd dat de gebubbelde huizenmarkt in Spanje het eerste slachtoffer zal zijn. Deze maakt intussen voor 16% deel uit van het bruto binnenlands product.
 
Korte termijnperspectief
De opgetelde verkopen van de centrale banken en de daarop vertraagd reagerende vraag resulteerde de afgelopen maanden in een nogal zwabberend prijsbeeld. Omdat er nu al ruim 290 ton of 13% van de jaarproductie is verkocht zal de verkoopdruk wel moeten afnemen. Hierdoor kan de prijs weer aantrekken maar wellicht volgend jaar bij een nieuwe verkoophausse opnieuw terugvallen. Dit zal mede afhangen van de inflatie- en renteontwikkeling. In het verleden bleek een opgaande inflatietrend altijd positief voor het edelmetaal te werken. Immers, bij stijgende inflatie*) stijgt de waarde van goederen.
 

Hoe lang kan dit proces nog aanhouden?
De tweede Central Bank Gold Agreement (CBGA) loopt af in 2009. Stel dat de banken samen met het IMF in 2009 een nieuwe Agreement aangaan dan kan het nog een dikke 12 jaar aanlopen voordat de banken zijn uitverkocht op basis van het 500 ton per jaar plafond. Te veronderstellen dat de goudprijs tot die tijd onder druk zou blijven staan is natuurlijk een “illusie”. Iedereen zal begrijpen dat die allesbepalende marktfactor aan invloed inboet naarmate de bodem in zicht komt en zover zal men het echt niet laten komen.
 
Langere termijnperspectief blijft onverkort op groen:
 

de totale jaarlijkse mijnproductie neemt af

dat geldt ook voor de goudvoorraden bij de centrale banken na elke verkoop

nieuwe vindplaatsen zijn steeds moeilijker te exploreren


 

de kosten lopen op als gevolg van oplopende grondstoffenprijzen, stijgende personeelskosten alsmede stijgende kosten van de productiemiddelen

de vraag vanuit het Midden- en Verre-Oosten neemt toe


 

geopolitieke spanningen blijven als een “zwaard van Damocles” boven de markt hangen

 

NB.  zie ook de column “Goud – de Sterkste ‘Valuta’ van 1 mei j.l.

 

Positief perspectief
De opvallend omvangrijke verkopen van de afgelopen 11 weken in aanmerking genomen is het frappant dat de prijs van het goud zo goed is blijven liggen. Dat impliceert dat er anderzijds kennelijk voldoende vraag was om dit aanzienlijke aanbod op te nemen. Kennelijk achten de marktpartijen de huidige prijs wel “redelijk” in de wetenschap dat bij afnemend aanbod in de toekomst de prijs verder stijgt. Immers, voor de rest van het jaar resteert nog maar een totaal van 210 ton dat binnen het raam van de CBGA-afspraak kan worden verkocht. Doorredenerend vormen deze verkopen een koopsignaal, zoals ook ten tijde van de grootschalige centrale bankenverkopen (w.o. Nederland!) in 2001/2 op het dieptepunt van de goudprijs van 260 – 270 dollar per troy ounce of ongeveer 8.800 euro.
 
Onbekend is bovendien hoeveel goud er zich reëel in de bankkluizen bevindt. Vooralsnog gaat men er van uit dat er 10% - 30% minder in de kluizen zit dan de banken aangeven, omdat goudswaps en leningen niet officieel worden aangemeld. De banken staan niet te popelen om hierin inzage te verstrekken omdat zij vrezen daarmee teveel inkijk in hun keuken te geven.
 
Onderliggende marktfactoren
Een verdere terugval van de goudprijs beneden het steunniveau van 630 dollar lijkt niet waarschijnlijk in de wetenschap dat de verkopen zullen afnemen, terwijl de kosten blijven stijgen. Een daling tot onder US$ 570 leidt tot afnemende rentabiliteit voor de mijnen en terugdraaiing van investeringen. Op basis van de huidige vraag- en aanbodverhoudingen en de afnemende verkopen door de centrale banken mag dit jaar evenwel een stijging tot boven US$ 700 of tot € 16.550 zeker niet worden uitgesloten, daarbij uitgaande van een ongewijzigde euro/dollarverhouding.
 
Overnames
Het zijn vooral de majors als Newmont, Barrick, Anglo Gold/Ashanti die steeds meer moeite hebben om de vervangingsreserve op peil te houden en welhaast gedwongen zijn het overnamepad op te gaan (zo zagen we reeds overnames van Placer Dome door Barrick, Glamis door Gold Corp., BEMA door Kinross, Wheaton River door Gold Corp. etc). Er wordt nu al openlijk in de markt gefluisterd niet langer te focussen op uitsluitend edelmetaal maar ook om basismetalen in het mijnbouwprogramma op te nemen. Diversificatie levert in het algemeen geen kostenvoordeel op, hooguit een bredere afzetmogelijkheid en daardoor meer continuïteit.
 
Gold dehedging
Volgens betrouwbare schattingen liggen er nog tussen 1.060 en 1.120 ton opgeslagen in de hedgeboeken van voornamelijk grote mijnbouwers zoals Barrick/Placer Dome. Om de boeken te kunnen sluiten moeten deze eerst worden teruggekocht. Vorig jaar ging het om een afbouw ter grootte van 580 ton of 22% van de jaarproductie. Om die reden bleken de centrale banken verkopen nauwelijks of niet marktverstorend te werken.
 
NB. wij denken dat er een flinke relatie is ontstaan uit de dehedging activiteiten van een aantal grote goudproducenten enerzijds en de centrale bankenverkopen anderzijds. Indien juist dan zullen de bankenverkopen afnemen naarmate er minder behoefte bestaat aan dehedging. Dit zou wellicht al zichtbaar kunnen zijn na het aflopen van de tweede CBGA-ronde in 2009.
 
Minder mijnbouwexpertise
Aan de horizon dreigt een aanzienlijk probleem. Er stroomt voorshands te weinig nieuw bloed in ter vervanging van de huidige generatie mijnbouwingenieurs en geologen, hetgeen eveneens tot een extra kostenpost en een lagere productie zal leiden.
 
Marktgeluiden
De Virtual Metals of VM Group en Fortis Bank leggen voor dit jaar de lat rond 700 dollar. Een soortgelijke mening was CréditSuisse/First Boston toegedaan. Opvallend was voorts dat Robert McEwen, Chairman en voormalig CEO van Gold Corp., één van de meest succesvolle mijnbouwmaatschappijen, onlangs de uitspraak deed dat de goudprijs volgens zijn verwachting over 3 jaar op een hoogte van tenminste 2.000 dollar zal liggen. Hij baseerde zijn mening op de oplopende kosten, de afnemende productie, de opkomst van landen als China en India alsmede de sterk toenemende belangstelling van professionele beleggers.
 
Ook al lijkt de interesse voor junior mining fondsen thans af te nemen dan wordt dat gelogenstraft door de koersontwikkeling. Immers, verreweg de meeste fondsen staan aanzienlijk hoger dan een jaar geleden toen de goudprijs even richting 560 dollar afgleed.  Bovendien bestaat er voldoende aanleiding voor verdere consolidatie in de vorm van overnames. Onder de juniors bevinden zich enige potentiële overnamekandidaten.
 
Een ander interessant aspect is dat zich onder de juniors specifieke mijnbouwers en/of claimhouders bevinden, die zich weinig gevoelig voor het heersende marktsentiment tonen gezien hunprospect’ portefeuille. Op dit vlak bevinden zich enkele zeer aantrekkelijke beleggingskandidaten, die hun inkomsten genereren uit hoofde van een uniek investeringsbeleid of uit hoofde van hun veelbelovende concessieportefeuille.
 

*)







 

Gelet op de inflatiestijging in de V.S. oplopend van 4,2% op jaarbasis naar 5,7% over de laatste 3 maanden lijkt deze trend versneld door te zetten. Dit wordt o.m. in de hand gewerkt door het Ministerie van Handel, dat de boeken “voorkookt”. Immers, in plaats van de huizenprijzen mede te betrekken in de CPI (Consumer Price Index) werd volstaan met de opname van de huurprijzen. Nu de huizenprijzen dalen en de huren juist oplopen, produceert dit Ministerie nu precies wat ze niet wil: een stijgende inflatie! Hetzelfde gold voor de opname van de gestegen stookkosten. Die vind je niet terug in het huurcijfer maar moeten door de huurder wel betaald worden. Kortom, dit zet extra druk op het inflatiecijfer.

 

Robert Broncel 

12 juni 2007

 

Binnenkort verschijnen er 3 veelbelovende speculatieve junior aanbevelingen.
 
Onze goudaanbevelingen:

 

Placer Dome in December 2005 overgenomen door Barrick  

- winst   29%

Glamis Gold in October 2006 overgenomen door Gold Corp  

- winst 135%
Gold Corp                                                                 - winst   38%

Bema Gold in augustus 2006 overgenomen door Kinross    

- winst   23%
Newmont Gold - verlies  5%

Wheaton River, in juni 2004 overgenomen door IamGold    

- winst   21%
Galantas Gold - verlies  4%

Auex Gold                                                                

- winst   25%